Thứ Tư, 18 tháng 7, 2012

ĐẠI CƯƠNG VỀ VIÊM DA DẦU

 Viêm da dầu là bệnh da măn tính thường gặp với biểu hiện dát đỏ, vẩy da xuất hiện ở vùng da có nhiều tuyến bă hoạt động, bệnh có thể gặp ở trẻ sơ sinh, tuổi dậy th́ và hay gặp nhất ở độ tuổi từ 40-50, nam gặp nhiều hơn nữ giới.Trên thế giới viêm da dầu chiếm 2-5% dân số, tập trung nhiều ở vùng nhiệt đới, cận nhiệt đới[16]
          Tác nhân gây bệnh viêm da dầu  đang tiếp tục được nghiên cứu. Nhiều nghiên cứu nói đến vai tṛ của nấm malassezia furfur. Ngoài nấm Malassezia, nhiều yếu tố khác cũng được đề cập đến trong bệnh viêm da dầu như­ hormon, chế độ ăn có nhiều chất béo, rượu, bia, stress, sử dụng thuốc, mỹ phẩm có chứa cồn gây khô da, và yếu tố di truyền cũng được đề cập. Viêm da dầu nặng hơn và khó chữa hơn ở bệnh nhân Parkinson, tai biến mạch máu não, ... hay người nhiễm HIV/AIDS [32], [38]
          Bệnh diễn biến dai dẳng và có các đợt bùng phát, tuy không gây biến chứng nguy hiểm song do vị trí thương tổn thường ở mặt, ở đầu ảnh hưởng tới thẩm mỹ và tâm lư của bệnh nhân, làm ảnh hưởng sâu sắc tới chất lượng cuộc sống và năng suất lao động. Chẩn đoán bệnh viêm da dầu trên lâm sàng không khó nhưng việc điều trị c̣n gặp nhiều khó khăn.
          Hiện nay người ta dùng nhiều phương pháp để điều trị viêm da dầu như: Sử dụng corticoid tại chỗ, kháng nấm tại chỗ hoặc toàn thân, selenium sulfide, zinc pyrithion, pimecrolimus, hắc Ưn, vitamin A acid, ... tuy nhiên chưa có phương pháp nào điều trị triệt để bệnh. [11], [28], [32], [35], [36], [38], [39], [17].
          Đă có nhiều công tŕnh nghiên cứu về nhiều khía cạnh khác nhau của bệnh trên thế giới, về vai tṛ của nấm malassezia trong bệnh viêm da dầu và thuốc kháng nấm trong điều trị bệnh.[13], [23], [42], [43].
          Tuy đă có một số nghiên cứu về đặc điểm lâm sàng và các yếu tố liên quan đến sự phát sinh, phát triển bệnh viêm da dầu ở Việt Nam, những nghiên cứu, nhận xét về điều trị bằng ketoconazol, corticoid bôi tại chỗ nhưng chỉ cho kết quả tạm thời[3]. Gần đây đã có công tŕnh nghiên cứu điều trị viêm da dầu bằng Itraconazole của Avner Shemer MD và nhóm cộng sự ở Israel cho kết quả tốt[12].
 viêm da dầu được coi là kết quả của tăng tiết quá nhiều chất bã do vị trí thương tổn của bệnh thường tập trung ở vùng da có nhiều tuyến bã như da đầu, lông mày, mi mắt, ống tai ngoài, vùng sau tai, rãnh mũi má, vùng trước xương ức, vùng liên bả... Mặt khác do bệnh thường xuất hiện ở những giai đoạn các tuyến bã hoạt động mạnh như giai đoạn sau dậy thì,  gặp ở người già và tuổi trước dậy thì, trừ trẻ sơ sinh. Tuy vậy theo W.Steven Pray th́ lượng chất bã được tiết ra trong viêm da dầu không nhiều hơn ở những người không bị viêm da dầu[42].
Ở Việt Nam trước đây viêm da dầu thường được gọi là chàm da dầu, chàm da ...Viêm da dầu thuộc nhóm chàm nội sinh mà theo các tác giả Preya[27], Rook[31], Jawalka[34]:
Phần lớn các loại chàm nội sinh có căn nguyên chưa rơ ràng. Viêm da dầu là mét trong các hình thái của bệnh chàm với các biểu hiện đỏ da, bong vẩy tiết nhờn. Bệnh thường xuất hiện ở người tăng tiết chất bã và ở những vị trí tuyến bã hoạt động mạnh như da đầu, ống tai ngoài, mặt vùng trước xương ức và bả vai thân mình, vị trí  gặp hơn là vùng nếp gấp như nách, kẽ dưới vú, rèn...
Năm 1874 Malassez mô tả và phân lập được nấm men từ vẩy da của bệnh viêm da dầu [22], [23]
Năm 1904 Sabouraud đã tìm thấy Malassezia, ông coi loài nấm này như nguyên nhân của gầu và đặt tên mới là Pityrosporum malassez. Những năm sau đó tên của loài nấm này có nhiều thay đổi như Cryptococus, Saccharomycis, Pityrosporum, Monilia, Dermatophyton[22].
Năm 1939 Benham đă phát hiện ra đặc tính ái mỡ của Malassezia và chúng có khả năng chuyển hóa các chuỗi axit béo dài. Đặc tính ái mỡ quyết định sự phân bố của Malassezia ở trên da người cũng như vị trí tổn thương của bệnh viêm da dầu, theo W.Steven Pray [42]
Năm 1984 Malassezia chính thức được chấp nhận là tên của giống nấm này [23].
Năm 1982 một báo cáo của FDA cho thấy nguyên nhân gây gầu da đầu chưa được rơ nhưng ở viêm da dầu có sự bất thường về vòng đời của tế bào thượng , sự di chuyển nhanh của tế bào thượng b́ ra các lớp ngoài làm cho quá trình sừng hoá chưa kịp hoàn thiện. Năm 1994 FDA lại đề cập nguyên nhân này đồng thời cũng thông báo vai tṛò của nấm Malassezia trong bệnh viêm da dầu [42].
Năm 1950 Martin Scott đă có ư kiến cần thận trọng khi nói sự kết hợp giữa Malassezia và bệnh viêm da dầu  có thể tìm thấy Malassezia ở cả da bình thường [22]. Tuy nhiên Zaidi Z cho thấy chỉ có 40% người bình thường tìm thấy Malassezia, trong khi tỷ lệ này ở bệnh nhân viêm da dầu là 82% [43].
Tình hình viêm da dầu ở trên thế giới và Việt Nam:
+ Theo Rook [31] tỷ lệ viêm da dầu ở Mỹ chiếm 1-3% dân số và khoảng 3-5% ở người lớn trong đó mức độ nhẹ và gầu ở da đầu thường gặp hơn. Ở những người HIV/AIDS viêm da dầu gặp với tỷ lệ cao, khoảng 85%[16].
+ Gặp ở mọi chủng tộc, bệnh gặp nhiều và nặng ở nam hơn ở nữ [32].
+ Bệnh thường khởi phát ở tuổi dậy th́, hay gặp nhất  40-60 tuổi. Ở trẻ sơ sinh có thể viêm da dầu nhưng bệnh thựng mất đi khi trẻ 6- 12 tháng tuổi [13],[32].
+ Bệnh tăng về mùa đông và đầu xuân, giảm vào mùa hè [32]
Ở Việt Nam  lứa tuổi bị bệnh nhiều nhất từ 20 - 49, thường thấy ở những người da dầu, bệnh hay kèm theo bệnh trứng cá.
1.1.3.1 Các hình thái lâm sàng của viêm da dầu[31]
- Ở trẻ sơ sinh: Viêm da dầu có thể xuất hiện ở các vị trí :
          + Ở đầu : Hình thái như “nôi úp” (Cradle cap).
          + Ở thân mình: (Bao gồm cả tổn thương nếp gấp và vùng quấn  ).
          + Bệnh Leiner ( Leiner disease).
- Ở người lớn:
          + Ở đầu: Biểu hiện là gầu hoặc viêm da dầu.
          + Ở mặt : ( Có thể là viêm bờ mi và viêm kết mạc).
          + Ở thân mình viêm da dầu có thể ở các hình thái :
                   Hình thái cánh hoa ( Petaloide)
                   Hình thái bong vẩy phấn
                   Hình thái nếp gấp
                   Hình thái mảng chàm
                   Hình thái viêm nang lông
          + Hình thái lan tỏa ( Có thể gây đỏ da toàn thân ).
Trong nghiên cứu này, chúng tôi tập trung giới thiệu về hình ảnh lâm sàng viêm da dầu ở người lớn.
1.1.3.2 Đặc điểm lâm sàng của viêm da dầu ở người lớn[31]:
- Ở đầu: Biểu hiện sớm nhất của viêm da dầu ở đầu là gầu, đó là các mảnh vảy da nhá bong ra từ trên nền da đầu bình thường. Nếu tiến triển lâu xung quanh các nang lông ở da đầu thường đỏ lên, bong vẩy, lan thành từng mảng có ranh giới rơ, rải rác hoặc tập trung. Mảng tổn thương có thể lan rộng và tiến ra rì chân tóc. Trường hợp mạn tính có thể thấy rụng tóc, sau tai có thể có vảy đỏ và tiết bã nhờn, có thể có vết nứt đóng vảy tiết.
- Ở mặt :
          + Viêm da dầu thường đặc trưng bằng thương tổn vùng lông mày, điểm giữa trên gốc mũi và rãnh mũi má. Thương tổn cơ bản là các dát đỏ bong vẩy da , nhờn, bóng mỡ, ranh giới rơ và thường liên quan đến thương tổn trên đầu.
          + Viêm bờ mi cũng là loại thương tổn thường thấy, bờ mi đỏ lên và có những vảy da trắng nhỏ, có thể thấy những vảy tiết vàng và các vết loét nhỏ, khi khái tạo thành các sẹo, có thể phá hủy nang lông ở bờ mi.
          + Hình thái viêm da dầu nông ở cằm thường gặp ở nam giới ở giai đoạn đầu khi mọc râu.
- Ở thân mình : Có thể thấy các hình thái sau:
          + Hình thái cánh hoa ( Petaloide) : Là hình thái thường gặp nhất và thường xuất hiện ở vùng trước xương ức, vùng liên bả vai ở nam giới . Thương tổn bắt đầu bằng những sẩn nhỏ nang lông màu đỏ nâu, phía trên có vảy tiết bã. Dần dần thương tổn lan rộng ra và liên kết với nhau tạo thành đám tổn thương có hình vòng cung trông giống như cánh hoa với vảy da trắng ở vùng trung tâm, các sẩn vảy đỏ thẫm với vảy tiết bã ở vùng ngoại vi.
          + Hình thái bong vảy phấn: Thường ở thân mình, các chi Ưt gặp hơn. Các dát đỏ trong hình thái bong vảy giống như vảy phấn hồng Gibert.
          + Ở các nếp gấp ­ nách, bẹn, sinh dục, kẽ dưới vú và rốn thì viêm da dầu biểu hiện ­ viêm kẽ , các dát đỏ ranh giới rơ và có vảy da tiết bã. Vùng sinh dục của hai giới đều có thể bị tổn thương.
- Đôi khi viêm da dầu có thể biến chứng đưa đến đỏ da toàn thân ( Hình thái lan tỏa).
- Mức độ và tiến triển của viêm da dầu có thể khác nhau, hầu hết là tiến triển mạn tính và hay tái phát.

Cho đến  nay,  đang có nhiều giả thuyết về căn nguyên của bệnh. Các yếu tố nội sinh và gen được coi là nguyên nhân của bệnh cộng với vai trò của nấm malassezia. Cơ chế bệnh sinh của viêm da dầu có thể theo một số giả thuyết sau:
1.1.4.1 Giả thuyết do nấm malassezia:
Malassezia furfur là loài nấm có ái tính với mỡ. Năm 1846 Eichstedt lần đầu tiên mô tả Malassezia furfur từ tổn thương của bệnh nhân lang ben. Năm1874 Malassezia lần đầu tiên phát hiện và phân lập nấm men từ thương tổn vảy da ở bệnh nhân viêm da dầu [22],[23].
Sabouraud cho rằng Malassezia  là loài nấm lưỡng hình, tồn tại ở cả hai pha: Men và sợi, và có sự liên quan với nhau. Tuy nhiên ông chưa chứng minh được sự chuyển dạng giữa 2 pha. Từ 1977, sự chuyển dạng từ pha men sang pha sợi đă được xác định, chứng tỏ pha men và pha sợi là các giai đoạn khác nhau trong ṿng đời của Malassezia [22].
Trong sè 7 loài Malassezia theo phân lọai của Guillot và Guelro(1996) th́ M.globosa và M.restrica hay gặp nhất trên thương tổn bệnh viêm da dầu [14], [19].
          Malassezia có thể thấy trong hệ vi sinh vật của người b́nh thường. Zaidi Z và cộng sự cho thấy ở người b́nh thường Malassezia chiếm 40%, c̣n ở bệnh nhân viêm da dầu là 82%[43]. Nghiên cứu của H.Ruth Ashbee cho thấy các tỷ lệ tương ứng là 46% và 83%[22]. Đặc biệt nghiên cứu của Zaidi Z cho thấy ở những người b́nh thường mật độ Malassezia có chỉ  sè 1+, trong khi bệnh nhân viêm da dầu ở mức 2+, 3+ hoặc 4+ và các mức này tương đương với bệnh nhẹ, trung b́nh và nặng. Điều này chứng tỏ mật độ Malassezia liên quan đến mức độ nặng nhẹ của bệnh viêm da dầu[43]
          Malassezia thường cư trú ở vùng da dầu do đặc tính ái mỡ. Theo W.Steven Pray và Aly R sự phân bố này là do Malassezia không thể tự tổng hợp acid béo của C12 hoặc các chuỗi dài hơn v́ thế nó phụ thuộc vào các acid béo do các tuyến bă sản xuất ra. Theo Byung In Ro và cộng sự [14]: Malassezia chuyển hóa chất bã tạo ra nhiều acid béo tự do từ triglycerid, chúng tiêu thụ các acid béo tự do no cần cho sự sống và để lại nhiều acid không no trên bề mặt da. Khi chuyển hóa các chất béo này Malassezia sản xuất ra các chất kích thích chuyển hóa, các chất này hoạt hóa bổ thể theo con đường tắt và gây phản ứng viêm tại chỗ [10], [18], [21], [32],[42].
          Sự đáp ứng của viêm da dầu với thuốc kháng nấm càng chứng tỏ vai tṛ của Malassezia trong bệnh viêm da dầu  [9], [10], [15], [17], [20], [24], [25], [26], [33]. Tuy nhiên giả thiết này chưa giải thích được sự đáp ứng của bệnh với corticoid tại chỗ và sự tồn tại của Malassezia trong hệ vi sinh vật của da bình thường, vì thế vai trò của Malassezia trong bệnh viêm da dầu có nhiều tranh cãi.
          Gần đây, theo một số tác giả  nguyên nhân của bệnh viêm da dầu là sự phối hợp của 3 yếu tố: Vai trò của Malassezia, sự bài tiết của tuyến bã và tính nhạy cảm của từng cơ thể [14], [19], [40].
1.1.4.2 Sự bất thường về chu chuyển của các tế bào thượng bì:
          Thượng bì là một lớp biểu mô sừng lát gồm 4 lớp tế bào: lớp đáy, lớp gai, lớp hạt, lớp sừng, riêng lòng bàn tay bàn chân thượng bì  có thêm lớp sáng. Lớp đáy là lớp tế bào sinh sản, sản xuất ra các tế bào mới để thay thế các tế bào biệt hóa dần lên các lớp tiếp theo của thượng b́. Cùng với sự chu chuyển này các tế bào dần thoái hóa, mất nhân và dẹt lại. Khi lên đến lớp tế bào trên cùng các tế bào sừng dẹt lại không có nhân, không có bào quan tạo thành từng lớp, từng lớp gọi là các lá sừng. Các lá sừng này bong theo thời gian[4],[5],[42].
          Binh thường mất 28 ngày từ lớp đáy sẽ biệt hóa dần đến lớp sừng theo Fitzpatrick[16]
          Theo W.Steven Pray [42], sự tăng bất thường quá trình thay thế và bong ra của các tế bào thượng bì là nguyên nhân gây nên vảy da dầu và gầu. Trong viêm da dầu thời gian này là 9-10 ngày, trong gầu thời gian này là 13-15 ngày.
          Tuy nhiên, cơ chế này không giải thích được hiện tượng viêm trong bệnh viêm da dầu.
1.1.4.3 Một số yếu tố khác:
          Viêm da dầu thường ở vị tập trung ở vùng da có nhiều tuyến bã như da đầu, lông mày, mi mắt, ống tai ngay sau tai, rãnh mũi má, vùng trước xương ức, vùng liên bả ... bệnh thường xuất hiện ở những giai đoạn tuyến bã hoạt động mạnh như giai đoạn sau dậy thì, Ưt gặp ở tuổi trước dậy thì (trừ trẻ sơ sinh) và người già. vì vậy, viêm da dầu được xem là kết quả của sản xuất quá nhiều chất bã. Tuy nhiên theo W.Steven Pray thì lượng chất bã được sản xuất trong viêm da dầu không nhiều hơn người bình thường[42]. Bệnh viêm da dầu có thể gặp ở trẻ sơ sinh và thường mất đi khi trẻ từ 6-12 tháng tuổi [13], [32], [41], điều này gợi ư đến vai trò của hormon do mẹ truyền sang con. Viêm da dầu giai đoạn này chính là sự đáp ứng của các tế bào tuyến bã với sự kích thích hormon từ mẹ truyền sang. Điều này càng được chứng tỏ khi bệnh thường khởi phát ở tuổi dậy thì khi các tuyến bã hoạt động mạnh do sự kích thích của hocmon androgen của người bệnh [4], [13].
          Ở nam giới sự bài tiết chất bã mạnh hơn và kéo dài hơn tới tuổi 50 và 60, nhưng ở nữ giới sự bài tiết chất bã giảm đột ngột sau khi măn kinh [14],[40].
          Thói quen gội đầu không thường xuyên, sử dụng thuốc và mỹ phẩm có chứa cồn gây khô da, thời tiết nóng  hoặc lạnh khô có thể ảnh hưởng tới sự phát sinh bệnh. Bệnh cũng hay gặp ở những người béo bệu có chế độ ăn nhiều chất béo, uống nhiều rượu bia[13].
           Theo Betty Anne Johnson tỷ lệ viêm da dầu ở người nhiễm HIV/AIDS là 85% [13]. Bệnh thường nặng, dai dẳng và kém đáp ứng với các phương pháp điều trị ở những bệnh nhân suy giảm miễn dịch.
Ở những bệnh nhân bị Parkinson, liệt dây thần kinh sọ não, mất cảm giác rộng ở thân kinh cũng hay bị viêm da dầu, trên các bệnh nhân này bệnh có khuynh hướng lan rộng khó chữa. Các yếu tố stress, cơ thể suy nhược cũng là các yếu tố liên quan đến bệnh [11], [13], [38].
Một số bệnh da khác như trứng cá, trứng cá đỏ, vẩy nến cũng thường hay phối hợp với bệnh viêm da dầu. Đặc biệt trong vẩy nến, tổn thương trên da đầu rất khó phân biệt được với viêm da dầu ở cả lâm sàng và mô bệnh học.
1.1.5.1 Chẩn đoán xác định:
Chủ yếu dựa vào lâm sàng:
Tổn thương cơ bản là dát đỏ ranh giới không rơ, trên có vẩy da bóng mỡ màu vàng.
Vị trí chủ yếu da đầu sau tai, ống tai ngoài, rănh mũi má, bê mi, vùng trước xương ức và vùng liên bả. Một số vị trí Ưt gặp hơn như nách, kẽ dưới vú, rốn, bẹn, kẽ liên mông.
Triệu chứng cơ năng: Ngứa, rát
-         Đánh giá mức độ tổn thương: Viêm da dầu được chia làm 3 mức độ sau:
+ Mức độ nhẹ:
          Dát đỏ Ưt, chỉ ở 1 vị trí, khu trú và ranh giới rơ.
          Vảy da Ưt.
          Cơ năng: Ngứa, rất nhẹ hoặc không có.
+  Mức độ trung b́ình:
          Dát đỏ và vảy da rơ, có thể có nhiều vị trí nhưng khu trú và có ranh giới rơ.
          Cơ năng: Ngứa, rát rơ.
+ Mức độ nặng:
          Dát đỏ nhiều vị trí, lan tỏa và ranh giới không rơ.
          Vảy da rơ, bóng mỡ, màu vàng hoặc vàng sẫm.
          Cơ năng: Ngứa và rát bỏng nhiều.
1.1.5.2 Chẩn đoán phân biệt[31]:
- Ở da đầu, gáy: phân biệt với: vẩy nến, viêm da do chấy, lichen đơn giản mạn tính.
- Ở mặt: phân biệt với: viêm da cơ địa , luput ban đỏ, viêm da do ánh nắng, viêm da do Demodex, trứng cá, trứng cá đỏ.
- Ở thân mình: phân biệt với: Lang ben; dị ứng thuốc; đặc biệt các thuốc methyldopa, chlopromazine, cimetidine;
- Ở các nếp gấp: phân biệt với: nấm da, erythrasma, pemphigus lành tính gia đ́nh, candida.
1.1.6.1. Các quan điểm điều trị: Nhiều tác giả trong và ngoài nước đă dùng các phương pháp điều trị khác nhau như:
          -corticoid:
+ Hydrocortison kem  1%[36],[41].
+ Betamethasone 0,05%, 0,1%[25],[29]
+ Desonide gel[26]
-Thuốc chống nấm tại chỗ hoặc toàn thân:
+ Cream ketoconazole 2%[35],[36],[41],[15].
          + Ciclopirox gel[10],[15].
+ Itraconazole uống[24],[39].
+Terbinafine uống[33].
-Thuốc ức chế miễn dịch:
+ Pimecrolimus[28],[29].
+ Tacrolimus.
- Các thuốc bong vảy:
+ Zinc pyrithione: Ngoài tác dụng bong vảy c̣n có tác dụng chống nấm.
+ Salicylic 5%
+ Hắc Ưn
+ Lithium succinate
Các thuốc trên có thể sử dụng dưới dạng cream, gel hoặc dầu gội.
          - Vitamin A acid...
          Các phương pháp trên cho các kết quả khác nhau.
          Theo Lê Anh Tuấn(2006): Điều trị bằng cream ketoconazole 2% cho kết quả tốt là 93,5%, điều trị bằng cream desonide 0,1% cho kết quả tốt  là 86,6%, nhóm bôi phối hợp là 90%.

NGUYÊN NHÂN GÂY BỆNH VIÊM DA DẦU

NGUYÊN NHÂN GÂY BỆNH VIÊM DA DẦU

MỘT SỐ NGUYÊN NHÂN CHỦ YẾU DẪN ĐẾN TÌNH TRẠNG VIÊM DA DẦU:

Di truyền: Yếu tố di truyền đóng vai trò quyết định đến lượng dầu mà các tuyến bã nhờn tiết ra, đó là lý do vì sao cùng là da dầu nhưng người này nhiều, người kia lại ít. Nếu trong gia đình có nhiều người sở hữu làn da dầu thì chắc chắn da bạn bị dầu là do di truyền. Khi đó, việc hạn chế cũng như loại bỏ dầu trên da sẽ khó khăn. Tuy nhiên, với những người da bị dầu do di truyền, càng lớn tuổi, tuyến bã nhờn sẽ tiết ít dầu hơn và các hậu quả hay phiền toái do da dầu gây ra dần bớt nghiêm trọng đi.  

Hormone và sự mất cân bằng: Có một số loại hormone hoạt động trên các tuyến nhờn và kích thích chúng sản xuất lượng bã nhòn nhiều hơn mức bình thường. Bên cạnh đó mỗi người lại có một lượng hormone khác nhau vì vậy mức độ phản ứng với những loại hormone đó cũng khác nhau. Khi còn trẻ, lượng hormone giới tính có tên là Androgen tăng, những hormone này bên cạnh nhiệm vụ phát triển những thuộc tính về giới còn góp phần thúc đẩy hoạt động của các tuyến bã nhờn, khiến làn da sản xuất nhiều bã nhờn hơn và dễ ứ đọng lại trong lỗ chân lông. Đó cũng chính là lý do vì sao chúng ta thường hay thấy mụn ở tuổi thanh thiếu niên. 

  Da dầu cần chăm sóc kỹ hơn bình thường  

Một số người gặp phải tình trạng da tiết nhiều dầu hơn khi mang thai, ở tuổi tiền mãn kinh hoặc khi sử dụng thuốc nội tiết… đó là do sự mất cân bằng hormone trong cơ thể đã một lần nữa kích thích các tuyến bã nhờn sản sinh nhiều dầu hơn mức bình thường.  

Mỹ phẩm: Nếu da bạn thuộc loại da dầu thì đương nhiên bạn phải tránh xa các sản phẩm gốc dầu hoặc có chứa dầu vì chúng sẽ làm các vấn đề cho dầu gây ra thêm trầm trọng. Ngoài việc chọn những sản phẩm chăm sóc dành riêng cho da dầu, bạn hãy tránh đụng vào những loại kem và lotion dạng trơn dính vì nó làm tăng độ dầu của da. Không nên dùng xà bông có hạt to hoặc sữa rửa mặt có lượng cồn cao bởi những sản phẩm này dễ gây rối loạn hoạt động của lớp màng bảo vệ tự nhiên trên da và kích thích tuyến bã nhờn hoạt động.

Nguyên nhân gây ra bệnh viêm da dầu chính là do da bị kích thích từ môi trường bên ngoài như nhiệt độ quá nóng hoặc quá lạnh, do các biến động tâm sinh lý  và hóa học trên da và do sự miễn dịch trong cơ thể bị biến động gây dị ứng cho da.
Mặc dù bệnh không gây nguy hiểm đến tính mạng và không lây lan nhưng thường diễn biến rất dai dẳng, dễ trở thành mãn tính và hay tái phát nên gây ra khá nhiều phiền toái cho người bệnh.
Vì vậy khi điều trị chứng bệnh này, điều quan trọng nhất là em phải thật kiên trì tuân theo liệu trình mà các bác sĩ đã đặt ra. Khi uống hết thuốc thì phải đến khám lại ngay để có hướng điều trị tiếp cho đến khi khỏi hẳn mới thôi. Tuyệt đối không được bỏ dở giữa chừng vì như vậy không những khiến bệnh nhờn thuốc mà còn gây lãng phí công sức cũng như tiền bạc bỏ ra từ trước đến nay.
Trong trường hợp bệnh đã lây lan lên cả da đầu với những triệu chứng rất cực đoan như em mô tả trong thư thì kèm theo việc uống thuốc theo đơn của bác sĩ, em còn cần chú ý những điều sau:
- Luôn giữ vệ sinh sạch sẽ những vùng da bị bệnh. Tuyệt đối không được cậy vảy trên da vì việc làm này sẽ làm tổn thương da nghiêm trọng và khiến tình trạng bệnh xấu đi nhanh chóng.
- Đừng vì thấy tóc bết nhanh mà gội đầu nhiều bởi làm vậy sẽ càng kích thích chất nhờn tiết ra nhiều hơn thôi. Tốt nhất là em chỉ nên gội đầu tối đa 2 ngày/lần thôi.
- Mách nhỏ  phương pháp khá hiệu quả trong việc hạn chế sự tiết chất nhờn ở mặt và da đầu đó là em có thể dùng nước cốt chanh pha với nước ấm vừa phải để rửa mặt hoặc gội đầu nhé!
Viêm da dầu là một bệnh da hay gặp nhất là vào mùa xuân hè, mùa đông. Chẩn đoán xác định bệnh trên lâm sàng không khó với tổn thương cơ bản là đám da đỏ phù nề trên có vảy da bóng mỡ và cơ năng ngứa rát. Bệnh tuy không nguy hiểm nhưng ảnh hưởng nhiều đến chất lượng cuộc sống. Cho đến nay đã có nhiều phương pháp điều trị bệnh như bôi mỡ corticoid, thuốc kháng nấm tại chỗ, uống và bôi Vitamin A acid, Zinc-pyrithion, hắc ín ... nhưng cũng chỉ cho kết quả tạm thời. Ở Việt Nam điều trị viêm da dầu cũng sử dụng nhiều phương pháp và một số bác sỹ cũng đã dùng Itraconazol đường uống nhưng kết quả ra sao, thời gian uống như thế nào thì cũng chưa có ai đánh giá, tổng kết. Chính vì thế, chúng tôi tiến hành đề tài: “ nghiên cứu kết quả điều trị viêm da dầu ở người lớn bằng thuốc Đông y  nhằm đạt mục tiêu: Đánh giá hiệu quả điều trị viêm da dầu ở người lớn bằng thuốc Đông y tại Viện nghiên cứu viêm da dầu đã cho ra kết quả điều trị đạt 85%.
Chăm sóc da dầu - 1

Có rất nhiều nguyên nhân gây ra da dầu.
Các lưu ý khi chăm sóc cho da dầu: Có nhiều nguyên nhân khiến da bạn bị dầu. Biết chăm sóc da đúng cách, bạn sẽ đẹp và tự tin hơn.
1. Nha đam: Đây là thành phần tự nhiên tốt cho da dầu
. Bạn dễ tìm thấy chiết xuất nha đam trong các loại sản phẩm chăm sóc da có thành phần từ thiên nhiên. Song bạn nên tìm hiểu kỹ thương hiệu và chất lượng trước khi sử dụng.
2. Đất sét: Đắp mặt nạ bằng đất sét mỗi tuần hoặc hai tuần một lần sẽ giúp làm sạch da, nhưng bạn nên thử một phần trên da trước khi quyết định sử dụng
. Lý do là một số đất sét có thể làm cho da bạn quá khô, mất hết chất dầu.
Chăm sóc da dầu - 2
Nha đam có tác dụng rất tốt cho da dầu.
3. Làm se lỗ chân lông: Các nguyên liệu tự nhiên như chanh, dưa chuột hay mật ong có thể giúp giảm dầu nhờn trên da và làm se lỗ chân lông. Bạn có thể dùng chúng đắp mặt nạ vài lần trọng tuần cho da sáng và đẹp hơn.
4. Giữ ẩm: Da dầu cũng cần dưỡng ẩm
. Sản phẩm dưỡng da giữ ẩm chất lượng cao sẽ giúp cho da bạn trở về trạng thái bình thường. Tuy nhiên, bạn nên tránh dùng sản phẩm có benzoyl peroxide, synthetic alcohol a-xít và paraben.
5. Hạn chế dùng các loại mỹ phẩm trang điểm, chăm sóc da không làm từ thiên nhiên
. Một số thành phần hóa học trong các loại mỹ phẩm có thể dễ và gây kích ứng da. Chúng khiến da càng tiết nhờn nhiều hơn.
6. Nước tinh khiết: Nước máy có thành phần hóa học và nhiều tạp chất
. Bạn có thể sử dụng nước tinh khiết rửa mặt giúp an toàn cho da dầu.
7. Dinh dưỡng: Rau và trái cây như dứa, đu đủ, bơ cung cấp chất xơ cho cơ thể
. Các loại rau như súp-lơ, cải bẹ có khả năng đào thải lượng estrogen dư thừa và cân bằng hormone. Những thức ăn trên giúp điều hòa tình trạng tiết nhờn.
Ngược lại, các thực phẩm như bơ, sữa, thịt đỏ có từ động vật sẽ làm gia tăng lượng dầu
. Nếu ăn nhiều các loại này, da có thể dễ bóng nhờn hơn.
Thông tin được cung cấp bởi:
GS. TS: Thành Nam

 

HẬU QUẢ CỦA BỆNH VIÊM DA DẦU

HẬU QUẢ CỦA VIÊM DA DẦU




Viêm da chính là một phản ứng của da trước các yếu tố kích thích từ môi trường bên ngoài như nhiệt độ quá nóng hoặc quá lạnh, các sang chấn cơ học và hóa học trên da hoặc các loại kháng nguyên gây dị ứng cho da.
Mặc dù các bệnh viêm da đều không nguy hiểm đến tính mạng người bệnh và không lây lan nhưng thường diễn biến rất dai dẳng và gây ra khá nhiều phiền toái cho người bệnh.

Da là một cơ quan đặc biệt, bao phủ hầu hết bề mặt của cơ thể và tiếp xúc trực tiếp với môi trường sống nên rất dễ bị tổn thương bởi các tác nhân kích thích từ bên ngoài. Viêm da (còn được gọi là chàm hoặc eczema) là một trong những biểu hiện bệnh lý ở da thường gặp nhất. Đây là một nhóm gồm nhiều loại bệnh với các nguyên nhân khác nhau, đặc trưng bởi tình trạng viêm nông trên bề mặt của da, gây ra các biểu hiện ngứa, nề đỏ, nổi mụn nước, khi vỡ gây tiết dịch và đóng vảy, hay gặp nhất là viêm da tiếp xúc, viêm da cơ địa, viêm da dầu, viêm da thần kinh, tổ đỉa và đỏ da toàn thân. Biến chứng thường gặp của tất cả các bệnh viêm da này là dày da do gãi nhiều và nhiễm trùng tại các vết trợt loét.
Một số dạng viêm da thường gặp nhất:


Viêm da tiếp xúc: Là dạng viêm da gây ra do sự tiếp xúc trực tiếp của da với một số kích thích từ môi trường như thuốc, hóa chất, sơn, cao su, các kim loại nặng hoặc ánh sáng. Hai cơ chế chủ yếu gây viêm da tiếp xúc là cơ chế dị ứng và cơ chế kích ứng. Trong cơ chế thứ nhất, phản ứng viêm da được khởi động do vai trò của phức hợp kháng nguyên – kháng thể, còn trong cơ chế thứ hai, phản ứng viêm da gây ra do độc tính trực tiếp trên da của một số hóa chất như kiềm, axit hoặc một số loại dung môi. Ban đỏ trong viêm da tiếp xúc thường xuất hiện sau khi tiếp xúc với nguyên nhân gây bệnh từ 4-24 giờ, rất ngứa, giới hạn ở vùng tiếp xúc và có ranh giới khá rõ. Vị trí tổn thương thường gợi ý rất nhiều cho việc xác định nguyên nhân gây viêm da tiếp xúc. Xác định và loại bỏ nguyên nhân gây bệnh là biện pháp quan trọng nhất trong điều trị và dự phòng viêm da tiếp xúc.


Viêm da cơ địa: Là một trong những bệnh lý ở da hay gặp nhất, thường xuất hiện ở những người có cơ địa mắc các bệnh dị ứng như hen phế quản, viêm mũi dị ứng, dị ứng thức ăn... Hơn 90% các trường hợp bệnh khởi phát ở trẻ dưới 5 tuổi và kéo dài đến tuổi trưởng thành. Nguyên nhân gây bệnh chính xác không được biết nhưng một số yếu tố có thể làm cho bệnh nặng lên như sang chấn tâm lý, thay đổi nhiệt độ hoặc độ ẩm trong không khí, nhiễm trùng da hoặc mặc quần áo gây kích ứng da. Ở trẻ em, ban đỏ và mụn nước thường xuất hiện ở mặt, da đầu, vùng quấn tã, bàn tay, bàn chân, cẳng tay, cẳng chân. Ở người lớn, ban đỏ thường chỉ tái diễn ở một vài vị trí, chủ yếu là ở cánh tay, bàn tay, khuỷu tay và khoeo chân. Ban đỏ trong viêm da cơ địa rất ngứa. Viêm da cơ địa không thể điều trị khỏi, dùng các thuốc kháng histamin thế hệ 1 và mỡ corticosteroid bôi tại chỗ giúp giảm khá tốt biểu hiện ngứa. Corticosteroid đường toàn thân chỉ nên sử dụng trong những trường hợp bệnh dai dẳng. Lưu ý giữ ẩm da, tránh tiếp xúc với các chất gây kích ứng da và các tác nhân làm nặng bệnh.

Viêm da dầu: Là một dạng viêm da mạn tính không rõ căn nguyên, đặc trưng bởi tình trạng bong vảy ở mặt và da đầu. Viêm da dầu thường xảy ra ở trẻ nhỏ dưới 3 tháng tuổi hoặc ở người lớn trên 30 tuổi, bệnh thường gặp hơn ở nam giới, có tính gia đình và nặng lên vào mùa lạnh. Viêm da dầu thường xuất hiện từ từ, gây ra vảy gầu khô và dính ở da đầu, đôi khi gây ngứa và không làm rụng tóc. Trong những trường hợp nặng, vảy da có thể xuất hiện ở sau tai, trong ống tai, cung lông mày, sống mũi, quanh mũi, ngực hoặc vai. Vảy ở da đầu có thể được điều trị với các loại dầu gội ngứa pyrithion kẽm, selenium sulfid, salicylic acid, lưu huỳnh hoặc ketoconazol. Những trường hợp có vảy dày cần được điều trị bằng các loại kem có chứa corticosteroid hoặc salicylic acid. Việc điều trị thường phải kéo dài nhiều tuần, nếu sau khi ngừng điều trị mà bệnh tái phát thì việc điều trị có thể bắt đầu lại từ đầu. Lưu ý khi dùng các loại kem chứa corticosteroid cho tổn thương ở da mặt hoặc cho trẻ em, nên ưu tiên sử dụng những loại có tác dụng nhẹ như hydrocortison, dexamethason.

Đỏ da toàn thân: Là một phản ứng viêm nặng gây đỏ da, nứt kẽ và bong tróc da toàn bộ cơ thể. Thuốc là nguyên nhân chủ yếu gây đỏ da toàn thân, gặp nhiều nhất thường do các thuốc penicillin, sulfonamid, isoniazid và barbiturat. Đỏ da toàn thân cũng có thể là một biến chứng nặng của một số bệnh ngoài da như viêm da cơ địa, vảy nến, viêm da tiếp xúc, viêm da liên cầu hoặc là biểu hiện của một số bệnh ác tính về máu. Đỏ da toàn thân có thể khởi phát nhanh hoặc chậm, da lúc đầu thường đỏ và căng, sau đó trở nên dày và bong tróc, đôi khi có rụng tóc và móng. Bệnh nhân thường ngứa nhiều, có thể bị sốt hoặc hạ thân nhiệt, da có thể bị nứt kẽ và tiết dịch, dễ dẫn đến nhiễm trùng. Việc điều trị cần được tiến hành sớm trong bệnh viện, các biện pháp chủ yếu là dự phòng nhiễm trùng bằng kháng sinh, tăng cường bù dịch và bổ sung dinh dưỡng. Các loại corticosteroid đường toàn thân như prednison, prednisolon được dùng trong những trường hợp bệnh nặng hoặc không đáp ứng với các điều trị khác. Loại trừ nguyên nhân gây bệnh cũng là biện pháp hết sức quan trọng.

Viêm da thần kinh gây ra do tình trạng gãi hoặc chà xát kéo dài tại một vị trí.Bệnh thường xảy ra ở những người trong độ tuổi từ 20-50. Nguyên nhân đầu tiên gây ngứa thường do viêm da tiếp xúc, nhiễm nấm hoặc ký sinh trùng, nhưng sau khi nguyên nhân đã được giải quyết, người bệnh vẫn tiếp tục gãi ở vị trí cũ (có thể do yếu tố tâm lý). Bản thân động tác gãi có thể làm ngứa tăng lên và càng thúc đẩy người bệnh gãi, hậu quả là làm cho vùng da tại chỗ trở nên dày và nâu sạm (liken hóa). Những đám da này có ranh giới tương đối rõ, thường nằm ở da đầu, cổ, cổ tay, vai, cánh tay và cổ chân. Việc điều trị thường gặp nhiều khó khăn và mất nhiều thời gian. Cắt ngắn móng tay, mang găng cao su và hạn chế tối đa động tác gãi là điều hết sức quan trọng. Các loại kem hoặc mỡ cortisteroid bôi tại chỗ có tác dụng tốt giúp làm mềm da. Sử dụng các thuốc an thần hoặc gây ngủ có thể giúp giảm động tác gãi khi ngủ.

Tổ đỉa: Là một dạng viêm da mạn tính không rõ căn nguyên, đặc trưng bởi tình trạng nổi mụn nước, ngứa ở gan bàn tay và mặt bên của các ngón chân, đôi khi ở gan bàn chân. Bệnh thường gặp ở người trẻ tuổi, một số yếu tố có thể làm bệnh nặng lên như căng thẳng về tâm lý, tiếp xúc với các kim loại như niken, crôm, coban. Mụn nước của tổ đỉa thường có màu đỏ, rất ngứa, tiết nhiều dịch và có thể đóng vảy dày. Bệnh thường tiến triển từng đợt kéo dài 2-3 tuần. Điều trị bằng cách đắp gạc ướt tẩm kali permanganat hoặc nhôm acetat có thể giúp giảm triệu chứng. Các loại corticosteroid bôi tại chỗ tác dụng mạnh như fluocinolon, clobetason propionat có hiệu quả khá tốt trong đợt cấp của bệnh.
Thông tin được cung cấp bởi:
GS.BS  Phạm Na

CHUYÊN GIA NGIÊN CỨU VỀ BỆNH VIÊM DA DẦU

A

THƯ GỬI NHỮNG NGƯỜI BỊ BỆNH VIÊM DA DẦU




Gửi những người bị viêm da dầu!
Lời đầu tiên tôi xin gửi tới quý vị lời chúc sức khỏe và lời chào trân trọng
Tôi sinh ra và lớn lên trên mảnh đất Hà Giang địa đầu tổ quốc với những dãy núi đá tai mèo trùng điệp.Khi tôi ngồi viết những dòng tâm sự này thì cũng là lúc quá khứ bệnh tật hiện về rõ mồn một.Năm 25 tuổi tôi phát hiện thấy da mặt mình có những biểu hiện rất lạ:da mặt đỏ ửng lên đặc biệt là hai bên cánh mũi và gò má,ban đầu những vết đỏ còn mờ càng về sau nó càng rõ hơn tôi nghĩ chắc chỉ bị dị ứng thong thường nhưng càng về sau càng thấy dát và ngứa hơn. Thu xếp công việc nhân một chuyến công tác dưới Hà Nội tôi tranh thủ vào Viện da liễu Quốc Gia khám xem mình bị bệnh gì.
Sau khi làm các xét nghiệm bác sĩ kết luận tôi bị viêm da dầu,thú thực lúc đó tôi cũng không hiểu đó là bệnh gì vì chưa nghe bao giờ.Nghĩ cũng chữa đơn giản nên trong lòng tôi không mảy may lo lắng chỉ đến khi bác sĩ nói rằng đây là bệnh mãn tính rất khó chữa thì tôi bắt đầu thấy lo.Cầm đơn thuốc của bác sĩ tôi ra nhà thuốc bệnh viện mua  thuốc về điều trị.Quá trình điều trị hơn một tháng mà vẫn không có chuyển biến gì thậm chí tình trạng ngày càng nặng hơn,hai bênh cánh mũi trước chỉ mẩn đỏ giờ còn thêm chóc vẩy trắng nhìn rất khó coi,dần dà vẩy từ cánh mũi lan sang cả chân lông mày và chân tóc.da mặt càng căng dát và ngứa hơn vào những hôm trời hanh khô chỉ hôm nào thời tiết mát mẻ thì tình trạng đó mới đỡ đi phần nào.Mặc cảm với căn bệnh quái ác này tôi dần xa lánh các cuộc liên hoan tụ tập với bạn bè, đi đến đâu làm gì ai cũng hỏi sao mặt anh dạo này đỏ thế,dị ứng à,nhất là nhưng hôm phải đi tiếp khách uống rượu vào là mặt căng lên,vẩy choc nhiều hơn rất khó chịu.Tìm hiểu thông tin trên mạng tôi được biết đây là bệnh mãn tính sử dụng tây y dường như không có kết quả. Đang ngao ngán sắp đến tuổi lấy vợ mà mặt mũi cứ như này thì không biết có ai đến với mình không thì tình cờ đọc được thông tin trên trang webtretho nói về vị bác sĩ đông y chữa được căn bệnh này tôi lao vào tìm hiểu thì biết được đó là bác sĩ Lâm Tuệ Phương – Phó chủ tịch hội đồng sáng lập Hội Da liễu Đông y Việt Nam.Mừng quá tôi gọi điện luôn cho bác sĩ và được bác sĩ tư vấn tận tình.Tôi đặt thuốc qua đường bưu điện định bụng có bệnh phải vái tứ phương thôi.Nhận thuốc từ bưu điện tôi lao vào chữa trị,thuốc gồm thuốc  bôi ngoài da và thuốc uống.Hằng ngày tôi đều đặn bôi hai lần vào buổi sang và tôi,thuốc uống thì sắc uống thay nước hằng ngày. Đều đặn đến khoảng trên 10 ngày thì thấy các vẩy trắng bong da dần bong đến ngày thứ 25 thì hết hẳn,các vết mẩn đỏ cũng lặn xuống từ từ.Sau hơn một tháng điều trị thì những biểu hiện của bệnh hoàn toàn biến mất.Tôi mừng hơn bắt được vàng vì đã có những lúc tôi suy nghĩ rất tiêu cực như bị bệnh này làm sao làm lãnh đạo nói trước đám đông được,làm sao lấy vợ được khi mặt lúc nào cũng đỏ đỏ mẩn mẩn.Tôi thở phào nhẹ nhõm khi thoát khỏi căn bệnh này và muốn chia sẻ thông tin với những người bị căn bệnh này giúp mọi người có thêm thông tin chữa tri Ai quan tâm có thể gọi điện trực tiếp cho bác sĩ Lâm Tuệ Phương - Phó chủ tịch hội đồng sáng lập Hội Da liễu Đông y Việt Nam theo số điện thoại 0915 010 608.Trân trọng!
                                                       Theo chuyên trang sức khỏe y tế

HỎI ĐÁP VỀ BỆNH VIÊM DA DẦU

CÁC CÂU HỎI THƯỜNG GẶP:

 Em muốn hỏi bệnh vảy nến và viêm da dầu có khác nhau không ạ? Nếu trên da đầu xuất hiện một lớp vảy, khi gội đầu thì lớp vảy đó màu trắng còn bình thường có màu đen thì đó là bị vảy nến hay viêm da dầu? Cách chữa trị của hai bệnh đấy có khác nhau không ạ?
Trả lời:
“
Theo ý kiến cá nhân của tôi thì 2 bệnh "Viêm da da dầu" và "Vẩy nến" không liên quan với nhau, cho dù cả hai "có thể gọi" đều có "đỏ da" + "bong vẩy", nhưng tổn thương hoàn toàn khác nhau, bệnh sinh khác nhau và tôi thấy không thể "Viêm da da dầu" sẽ tiến triển thành "Vẩy nến".

 
Do đó bạn nên đến khám tại cơ sở chuyên khoa da liễu để có thể được chẩn đoán chính xác và điều trị thích hợp nhất.
  Tôi là nam giới năm nay 31 tuổi, cách đây 1năm da mặt tôi có viêm, đầu có nhiều gàu, khám bệnh bác sĩ chuẩn đoán là Viêm Da bã nhờn, Tôi điều trị bệnh nhưng không hết dứt, cho tôi hỏi bệnh này do đâu mà có ? Điều trị ở đâu hữu hiệu. Phương pháp điều trị như thế nào ? có phải đây là bệnh phải điều trị lâu dài không ?
Trả lời:
Viêm da tiết bã nhờn là bệnh viêm da bong vảy, có sẩn, cấp tính hay mạn tính. Các yếu tố ảnh hưởng đến bệnh gồm: hormon, dinh dưỡng, viêm nhiễm, sang chấn tinh thần.


Bệnh nhân thường có triệu chứng: ngứa, các vùng da tổn thương ở đầu, mặt, ngực, lưng, rốn, có thể nhờn hoặc khô với vảy khô hay vảy vàng nhờn. Đỏ da, nứt da hay nhiễm khuẩn có thể gặp tại vùng da tổn thương.



Bệnh cần chẩn đoán phân biệt khi tổn thương ở da đầu: nếu tổn thương là các dát đỏ ranh giới rõ rệt thường là bệnh vảy nến; khi đỏ da lan toả nhưng không có vảy dày trắng là viêm da tiết bã nhờn; chỉ có ít vảy da đơn thuần không có đỏ da gọi là gầu.



Điều trị có thể dùng dầu gội đầu phù hợp với từng bệnh nhân, dùng xà phòng nhẹ nếu tổn thương ở mặt và các vùng da khác để vệ sinh hằng ngày, tránh kích ứng da. Thuốc dùng là kem hay dung dịch steroid nhẹ bôi lên tổn thương.



Tuy nhiên loại bệnh này không thể điều trị dứt điểm mà bệnh sẽ tái đi tái lại suốt cuộc đời, mỗi đợt tái phát kéo dài hàng tuần, hàng tháng, hàng năm. Bạn nên tuân thủ điều trị theo chỉ định của bác sĩ.



Chúc bạn mau khỏi!

  Xin chào bác sỹ .em xin hỏi bác sỹ là trên các đầu ngón tay của em xuất hiện các mụn nước nhỏ ly ty màu trắng thỉnh thoảng có xuất hiện một số mụn mủ, hơi ngứa .xuất hiện với tuần xuât liên tục .em thương nặn nó vỡ ra và đóng vãy rồi lành lại .em đã bị vài năm rồi nhưng chưa điều trị lần nào .xin hỏi bác sỹ là em bị bệnh gì ,và có cách nào chữa khỏi không ?em rất khó chịu với nó .em xin chân thành cảm ơn bác sỹ . (Nguyễn Hải Anh)
Trả lời:
Với những triệu chứng nêu trên thì có khả năng bạn bị bệnh Tổ đỉa. Tổ đỉa là 1 bệnh thường gặp ở những nơi bị ô nhiễm hoá chất như nước thải công nghiệp, thuốc trừ sâu, công nhân vệ sinh, công nhân cơ khí (tiếp xúc với dầu mỡ). Những yếu tố này tác động lên người có cơ địa dị ứng khiến bệnh phát sinh. Triệu chứng: xuất hiện các mụn nước nhỏ ở bàn tay, bàn chân, thường thấy ở mặt sau ngón tay, mặt bên ngón tay, lòng bàn tay, mặt dưới, mặt bên các ngón chân, lòng bàn chân. Mụn nước sau đó xẹp đi, bong vẩy, chảy nước. Ngoài ra bệnh nhân còn thấy ngứa nhiều hoặc ít. Bệnh nhân thường gãi, gây nhiễm trùng có mủ.

Do bệnh liên quan đến cơ địa dị ứng và môi trường ô nhiễm nên thường dây dưa khó dứt . Nên mang găng tay, ủng cao su khi tiếp xúc với hoá chất, nước bẩn, giữ cho bàn chân, các kẽ ngón chân luôn khô ráo.

Điều trị:

- Uống thuốc kháng dị ứng và chống ngứa như Chlorpheniramine 4mg 1viên buổi tối, ban ngày có thể uống Cetirizine 10mg 1 viên (không gây buồn ngủ như Chlorpheniramine). Uống thêm các loại vitamin như B complex C , vitamin A.

Nếu mụn nước bị vỡ có thể xức Milian để sát khuẩn tránh nhiễm trùng và uống thêm kháng sinh. Việc sử dụng corticoid , bạn nên khám Bác sĩ để có hướng điều trị cụ thể thích hợp. Hiện nay có nhiều loại thuốc Đông y điều trị tổ đỉa đạt hiệu quả cao.

Chúc bạn mau khỏi!




Em là nữ năm nay em 18 tuổi, em bị bị viêm da ở mặt. Cách đây khoảng 1 năm em có đi thẩm mĩ viện để chữa, người ta bảo là em  bị "viêm da dị ứng" và hứa là chữa khoảng 2-3 tuần sẽ khỏi. Nhưng sau 2 tháng điều trị thì kết quả không đáng kể lắm. Nên em không chữa ở đó nữa. Người ta bảo là em bị "máu xấu và gan yếu hay gì gì đó nên thuốc tác dụng không được nhiều". Cho em hỏi "máu xấu" là sao ạ? có phải là 1 loại bệnh hay không?

Sau đó em thấy trên TV có các chương trình tiếp thị sản phẩm (BestBuy hay VHS), em  có mua dùng thử vài sản phẩm dành cho da mặt nhưng cũng không có kết quả.
Theo như em biết thì có 1 loại thuốc có tác dụng trong việc trị viêm da là "Glucocorticoid", nhưng thuốc này lại không được chữa ở mặt.

Vậy, xin bác sĩ cho em biết là với trường hợp của  em thì bạn em nên điều trị như thế nào, ở đâu và cho em hỏi là liệu có bị tái phát hay không? Và thời gian điều trị là bao lâu ạ?



Trả lời



Theo mình  bạn  nên đến bệnh viện da liễu để khám chữa theo bác sĩ chuyên khoa.
Viêm da dị ứng là biểu hiện tổn thương da của một dạng dị ứng. Bệnh có đặc trưng bởi bệnh sử gia đình bị hen, viêm da ở trên 70% trường hợp. Tỷ lệ mắc bệnh viêm da dị ứng đang tăng lên trên khắp thế giới, chẳng hạn tỷ lệ mắc bệnh ở học sinh Na Uy lên đến 23%.


Nguyên nhân gây bệnh



Có nhiều nguyên nhân gây viêm da dị ứng như: Di truyền, khi cả cha và mẹ đều bị viêm da dị ứng thì trên 80% các con đều có biểu hiện bệnh; nếu chỉ có cha hoặc mẹ bị bệnh thì tỷ lệ mắc bệnh của các con là hơn 50%. Một số gen, trong đó có gen mã hóa IgE, là thụ thể IgE ái lực cao, men trytase dưỡng bào và interleukin (IL) 4 được xem là có liên quan đến bệnh viêm da dị ứng. Bệnh nhân có thể có biểu hiện bất thường về điều hòa miễn dịch, gồm có tăng tổng hợp IgE, tăng IgE đặc hiệu với các yếu tố như: thức ăn, dị ứng nguyên không khí, vi khuẩn...; tăng biểu hiện thụ thể IgE ái lực thấp trên bạch cầu đơn nhân to và tế bào B; suy giảm phản ứng quá mẫn cảm kiểu chậm; tăng đáp ứng cytokin loại II và giảm đáp ứng cytokin loại I.



Viêm da dị ứng còn hay gặp do các bệnh: Viêm da dị ứng, viêm da tiếp xúc dị ứng, viêm da tiếp xúc kích thích, bệnh tổ đỉa, chàm hình đồng xu, lichen đơn mạn tính, chàm không tiết nhờn, viêm da tiết bã nhờn.



Biểu hiện viêm da dị ứng



Các tổn thương gồm có nốt sần, vết giống ban đỏ và mụn nước, mụn nước có thể kết tụ lại tạo thành mảng; nhiều tổn thương do nhiễm khuẩn và trầy da, thể hiện thành rỉ nước và đóng vảy. Trên 50% bệnh nhân viêm da dị ứng có biểu hiện trong vòng một năm đầu sau khi sinh và 80% có biểu hiện bệnh cho đến 5 tuổi; trong đó khoảng 80% số bệnh nhân về sau có biểu hiện mắc thêm các bệnh viêm mũi dị ứng hoặc hen. Ở trẻ sơ sinh có thể bệnh đặc trưng là vết đốm viêm rỉ nước và màng đóng vảy xuất hiện trên mặt, cổ và bẹn. Trong khi ở trẻ em và thiếu niên, thể bệnh lại hay gặp là viêm da nếp gấp, nhất là ở các hố trước xương trụ và hố khoeo. Bệnh viêm da dị ứng có thể tự nhiên ở người lớn, nhưng ở trẻ em bị viêm da trên 50% có thể kéo dài đến tuổi trưởng thành. Người lớn mắc viêm da dị ứng thường có tổn thương khu trú, biểu hiện dưới dạng chàm bàn tay hoặc lichen đơn mạn tính.



Ngứa là một triệu chứng nổi bật của viêm da dị ứng và do gãi gây ra nhiều tổn thương thứ phát khác trên vùng da bị bệnh. Các dấu hiệu khác của viêm da dị ứng là: xanh tím quanh miệng, xuất hiện thêm một nếp gấp nữa dưới mí mắt dưới (đường Dennie), tăng số chỉ tay, tăng nguy cơ bị nhiễm khuẩn da, nhất là khi bị nhiễm Staphylococcus aureus. Bệnh nhân bị viêm da dị ứng thường có da khô và ngứa, một số trường hợp tăng IgE huyết thanh.



Bệnh lý miễn dịch cho thấy tế bài T trợ giúp trí nhớ hoạt hóa, biểu hiện của kháng nguyên tế bào lympho da, là phối tử của phân tử bám dính tế bào nội mô chịu cảm ứng E-selectin. Trong viêm da dị ứng, tổn thương da cho thấy có tế bào Langerhans CD 1a+ dương tính mang IgE. Người ta cho rằng những tế bào này có liên quan với bệnh sinh viêm da dị ứng, qua khả năng điều tiết đáp ứng quá mẫn cảm với các dị ứng nguyên của môi trường sống.



Để chẩn đoán bệnh thường dựa vào các tiêu chí như sau: ngứa và gãi; bệnh tiến triển nặng rồi thuyên giảm; tổn thương có đặc trưng của viêm da dạng chàm; bệnh sử có dị ứng cá nhân hoặc gia đình như hen, viêm mũi dị ứng, dị ứng thức ăn hoặc chàm; diễn biến bệnh kéo dài hơn 6 tuần.



Phương pháp chữa trị



Nguyên tắc điều trị bệnh viêm da dị ứng là tránh các kích thích da, sử dụng hợp lý, đúng chỉ định các chất glucocorticoid tại chỗ có tác dụng thấp hoặc tác dụng vừa, và điều trị nhanh chóng tổn thương da nhiễm khuẩn thứ phát. Cần hướng dẫn bệnh nhân tắm bằng nước ấm, không phải nước nóng, tránh dùng hay hạn chế dùng xà phòng. Ngay sau khi tắm, lúc da hãy còn ướt, nên bôi thuốc glucocorticoid trên da dạng kem hoặc dạng thuốc mỡ có tác dụng nhẹ hoặc tác dụng vừa. Chú ý không nên dùng các glucocorticoid tại chỗ có flo hóa ở vùng da mặt và các chỗ da trầy. Trường hợp tổn thương da có mày và rỉ nước, nên điều trị bằng kháng sinh toàn thân có tác dụng chống S.aureus, vì nhiễm khuẩn thường làm cho chàm nặng thêm. Nên dùng kháng sinh pencillin loại kháng pencillinase hoặc cephalosporin vì tỷ lệ vi khuẩn kháng macrolid khá cao. Nếu dùng dicloxacillin hoặc cephalexin theo liều 250mg x 4lần/ngày, trong 7-10 ngày, thường đủ để làm giảm sự tạo khóm nặng. Có thể dùng thuốc kháng khuẩn có chứa triclosan và mupirocin rửa mũi cách quãng để điều trị dự phòng.



Điều trị triệu chứng ngứa là rất quan trọng vì viêm da dị ứng thường có ngứa nổi ban. Những loại th
kháng histamin có tác dụng điều trị ngứa, nhưng tác dụng làm dịu lại hạn chế. Vì vậy chỉ nên sử dụng các chất kháng histamin mà có tác dụng làm dịu da.


Trong điều trị cần hạn chế dùng glucocorticoid toàn thân, trừ trường hợp bệnh nặng không đáp ứng với liệu pháp dùng tại chỗ. Lưu ý rằng với bệnh nhân viêm da dị ứng mạn tính, sử dụng glucocorticoid toàn thân thường chỉ làm sạch da trong thời gian ngắn và khi ngưng thuốc, viêm da sẽ tái phát, có khi nặng hơn, vì vậy việc dùng thuốc này cần hạn chế.



Chào Thầy . Cháu năm nay 24 tuổi . Theo như Bác Sĩ ở viện da liễu tw khám thì cháu bị bệnh viêm da dầu . Cháu đã uống rất nhiều các loại thuốc Tây nhưng không khỏi . Triệu chứng bệnh là da đầu ngứa ( ít ), bong vẩy nhiều , vành tai , lỗ tai cháu cũng bị bong vẩy . Trên da đầu những lúc bệnh nặng còn nổi cả những nốt nhỏ nhỏ mầu đỏ .
Cháu bị bệnh này khoảng 5 năm rồi . Cháu rất khó chịu và thường xuyên bị stress . Gây ảnh hưởng nhiều đến công việc cũng như giao tiếp hàng ngày của cháu .
Vậy kính mong thầy hướng dẫn và kê đơn thuốc cho cháu .
Cám ơn thầy



Trả lời:



Viêm da đầu là một loại bệnh mãn tính. Một số y sỹ, bác sỹ xếp bệnh này vào một loại của bệnh vẩy nến. Bệnh này đòi hỏi ăn uống kiêng cữ và thời gian chữa trị khá lâu. Việc chữa trị lâu hay mau, khỏi hay không lệ thuộc rất nhiều vào sự kiên trì của bệnh nhân. Theo Đông y, bệnh này thuộc loại dễ chữa trị hơn so với nhiều loại bệnh khác mà Đông y chữa được.



Trên vùng da ở hai khóe mũi của mình nó bị nấm hay sao ấy ( ở vùng mũi của mình tiết bã nhờn nhiều nhất trên mặt ). Biểu hiện là: đỏ, có vẩy, bóc ra thì thấy ngứa đôi lúc thấy rát, rất khó chịu. Mình bị cũng gần 1 năm rồi, ra ngoài tiệm thuốc khám nhưng uống thuốc không khỏi. Vào tháng 10, 11 thì nó hết, nhưng đến nay thì lại bị lại. Có bạn nào biết bệnh gì thì cho mình biết nhé.



Trả lời:


 Theo như mô tả thì phải nghĩ ngay đến viêm da da dầu hoặc viêm da cơ địa, bệnh này chủ yếu gặp ở người da dầu, điều trị không khỏi dc, chỉ đỡ thôi, và dần dần tiến triển mạn tính, thành vẩy  nến. Bạn nên đến gặp các Bác sỹ để xác định chính xác bệnh và có phương pháp điều trị tốt nhất.
 

Tôi đang bị viêm da dầu, đặc biệt là ở mũi. Hiện tôi đang điều trị bằng thuốc kháng sinh. Sau khi điều trị bằng thuốc, tôi nên chăm sóc da như thế nào để loại bỏ được những tế bào chết, thu nhỏ lỗ chân lông, làm mờ những vết viêm da cũ mà không phải đi spa? Trước khi mua cần thử những gì để biết có phù hợp với làn da của mình hay không?
Trả lời:
Loại da dầu rất dễ làm lỗ chân lông to hay bị cồi đen trong lỗ chân lông nhất là ở vùng chữ T. Việc chăm sóc da dầu bao gồm: chọn các sản phẩm tẩy rửa dành cho da dầu, bôi các sản phẩm dưỡng da giúp hút bớt chất nhờn, tiêu sừng nhẹ để hạn chế sự bít tắt các lỗ chân lông hoặc sử dụng kem bôi dưỡng trắng da dành cho da dầu vào buổi tối. Tất cả các sản phẩm này bạn có thể được tư vấn tại các bác sĩ chuyên khoa da liễu hoặc chuyên viên chăm sóc da.

Tôi bị viêm da dầu 3 tháng nay, đang điều trị tại khoa da liễu viện Bạch Mai nhưng lâu rồi không khỏi, tôi nên điều trị thế nào bây giờ?
Trả lời:
Theo Tôi nếu bạn điều trị bằng thuốc Tây không khỏi thì bạn có thể tìm đến các phương thuốc Đông y. Hiện nay có một số nghiên cứu đã chứng minh việc điều trị viêm da dầu đạt hiệu quả rất cao.

Em năm nay 22 tuổi, da e là thuộc loại da dầu, lỗ chân lông khá to và còn xuất hiện lông tơ màu, mỗi khi nhìn e thấy rất mất tự tin, em muốn hỏi có cách nào để điều trị da dầu và làm cho lỗ chân lông nhỏ lại không?Rất mong mọi người giúp em, em cảm ơn!
Trả lời:
Sau đây là một vài mẹ nhỏ có ngay trong bếp nhà bạn:


Tỏi và chanh: Da dầu là loại da nhờn bóng. Nếu bạn thuộc loại da dầu thì đồng nghĩa với việc bạn sẽ có nguy cơ xuất hiện mụn trứng cá (bởi chất nhờn là môi trường thuận lợi để mụn trứng cá phát triển). Hãy dùng nước chanh vắt, thấm vào chiếc bông gòn và thấm trực tiếp lên da hay những  khu vực bị mụn tấn công.



Ngoài ra, chanh còn có khả năng giúp bạn thu nhỏ lỗ chân lông. Một cách khác nữa, chỉ cần làm một hỗn hợp gồm tỏi và khuấy với nước cốt chanh sau đó bôi lên mặt. Lúc đầu nó sẽ hơi tấy một chút nhưng sẽ mang đến cho bạn một kết quả thần kỳ. Nó cũng có thể có tác dụng như là một mẹo nhanh giúp bạn loại mụn.

Muối tinh: Cách này cực đơn giản mà hiệu quả, bạn có thể dùng muối tinh bôi lên chỗ tập trung nhiều dầu nhất, mát xa nhẹ nhàng sau 3 phút rồi dùng ngón trỏ mát xa nhẹ nhàng theo hướng từ dưới lên ở nhưng vùng lỗ chân lông to như hai bên cánh mũi.


Đu đủ: Nghiền đu đủ và chà nhẹ lên da. Đu đủ rất giàu các chất chống oxi hóa và được biết đến với tính năng lột da chết tuyệt vời, điều có thể giúp bạn loại bỏ lớp dầu, bụi bẩm thừa. Nếu bạn sử dụng ít nhất 3-4 lần một tuần, bạn có thể dễ dàng tận hưởng làn da sáng không dầu và tránh được các vấn đề về da mạo hiểm như mụn, mụn đầu đen.

Dâu: Bạn sẽ phải cần đến một chút dầu, một thìa lớn brandy và một chút vụn bánh mì, 1 thìa nhỏ nước hoa hồng và một thìa lớn hợp chất giống đất sét (fullers earth). Trộn mọi thứ trong máy ép từ vụn bánh mì. Sau đó cho bánh mì vào rồi bôi hỗn hợp lên mặt trong nửa tiếng, ban sẽ cảm thấy làn da mềm mại và rạng rỡ hơn hẳn. Tuy nhiên, công thức này có thể khiến bạn tốn sức và nỗ lực tuy nhiên vẫn rất đáng.


Nước dưa chuột: Nước dưa chuột ngoài tác dụng làm căng da còn có thể hạn chế dầu, tránh da mặt sạm tối. Bạn nghiền nát dưa chuột lấy nước rồi bông thấm thoa đều lên mặt. Cắt dưa chuột thành lát mỏng sau đó chế nước sôi vào, chờ khi nước nguội rồi dùng bông thấm nước thoa đều lên mặt.



Xin hỏi bác sĩ: viêm da dầu do nấm và bệnh nấm á sừng vảy nến có khác nhau không?. Nếu da đầu có lớp vảy, khi gội thì nó có màu trắng còn bình thường màu đen thì là bị viêm da dầu hay vảy nến?. Muốn biết chính xác bị bệnh gì thì nên làm xét nghiệm gì.và cách điều trị hiện đại bây giờ là gì?.

Trả lời:

Sở dĩ đặt tên là bệnh vẩy nến vì những tổn thương đồng tâm, trắng; khi gãi sẽ bong ra vụn nhỏ như nến trắng nên gọi là bệnh vẩy nến. Bệnh nấm khác là cũng tổn thương trắng, nhưng có thể như gàu trắng, hoặc những mảng trắng nhưng không giống vảy nến và thường rất ngứa. Như cháu mô tả có khả năng là bị nấm. Nên đi khám bác sĩ da liễu, làm xét nghiệm xác định mới có hướng điều trị hiệu quả được.